Hier is de tekst van de rede van ons raadslid Louis Bakker bij die gelegenheid:

Het eerste jaar van het nieuwe millennium zit er bijna op. Van een
grote ravage tijdens de eeuwwisseling is geen sprake geweest. We zijn
tot heel wat in staat. Deze krachtproef hebben we toch maar doorstaan.
En toch breekt het ons soms ook bij de handen af. Ik noem de
vuurwerkramp in Enschede, de ATF-brand in Drachten en ook de ziekte die
wethouder van der Werf getroffen heeft. We missen zijn aanwezigheid en
passie in het college.
Een in het oog springende gebeurtenis van een heel andere orde was
Simmer 2000. Wat een feest in de provincie en ook in Tytsjerksteradiel.
Wat een energie en creativiteit is er te vinden bij de bevolking als er
op een juiste manier aan haar wordt geappelleerd. Er is tussen mensen
heel wat gebeurd en hier en daar hebben dorpen soms hun eigen
geschiedenis en cultuur herontdekt.

VVV
En dan verwacht je zo in het begin van een nieuwe eeuw een
aanbiedingsbrief die klinkt als een klok. Ja, financieel is het prima
voor elkaar; we zijn rijk. De vraag is: wat doen we ermee. In de
commissie Bestuur & Administratie is het college het ontbreken van
Vuur en Visie verweten. Als GrienLinks noemden wij de aanbiedingsbrief
Vlak.
Zo is de notitie recreatie en toerisme een voorbeeld van vlakheid.
Uitgangspunt bij deze notitie lijkt alleen maar zakelijk gewin. En
wordt in de spanning tussen natuur en economie duidelijk gekozen voor
de economie. Als GrienLinks hebben we vorig jaar bij de algemene
beschouwingen nadrukkelijk gevraagd om integratie van beleid op het
gebied van cultuur, recreatie, educatie en natuur. U zou deze gedachte
meenemen waar dat mogelijk is. Teleurstellend is het dan ook dat in de
nota toerisme en recreatie niets van deze gedachte is terug te vinden
Jammer want juist een geïntegreerd plan kan  een meerwaarde
opleveren. Ziet het college geen mogelijkheden tot integratie, is het
onwil of heeft men het gewoon vergeten? In de aanbiedingsbrief wordt
niet ingegaan op nieuwe mogelijkheden op het gebied van cultuur.
Volgens GrienLinks is het tijd voor  een cultuurnota waar relaties
worden gelegd met educatie, natuur en recreatie.

Boom
Als GrienLinks hadden we gehoopt op een aanbiedingsbrief die, om in een
beeld te spreken, was als een boom in de knop. Waar de wortels zouden
aangeven wat de visie van het college is, de stam waar het college zich
hard voor wil maken en waar nieuwe loten zouden verschijnen als het
gaat om nieuw beleid en hier en daar takken worden gesnoeid wanneer er
beleidsvoornemens zijn gewijzigd.
De wortels van GrienLinks bestaan uit solidariteit, duurzaamheid en
milieubeheer. Als een boom daarvan doordrenkt is komen er ook goede
vruchten aan. Zo’n goede vrucht is het gebruik van natuurstroom en de
zonnepanelen bij de sporthal. Op deze manier leveren we een bijdrage om
de CO2 uitstoot terug te dringen. Het maakt het zelfs mogelijk dat onze
gemeente kans maakt om tot groenste gemeente van Nederland te worden
uitgeroepen.

Vruchten
In de aanbiedingsbrief geeft het college aan om op een aantal punten
nieuw beleid te willen ontwikkelen. Nieuwe vruchten aan de boom. Een
aantal van deze vruchten smaakt goed voor GrienLinks. Het ontwikkelen
van een inzichtelijke democratie. Met andere woorden: werken met de
aanbevelingen van de commissie Elzinga. Wij ondersteunen dit initiatief
en ook de extra financiële middelen die dat vraagt. In deze doordenking
willen we u vragen beide suggesties welke al meerdere malen gegeven
zijn:  interactieve beleidsvorming (PvdA) en het hanteren van de
werkwijze van Lokale Agenda 21 (GrienLinks) als mest bij de boom te
gebruiken. Daarnaast is het wellicht een idee een gemeentelijke site te
ontwikkelen waar de bevolking zijn gedachten kan weergeven over diverse
onderwerpen. Als voorbeelden noem ik: mobiliteit (waaronder openbaar
vervoer en de infrastructuur), rendac, de leefbaarheid van onze
gemeente voor jongeren en ouderen, handhavingsbeleid, groenbeheer enz.
enz. Burgers kunnen zo hun gedachten over verschillende thema’s kwijt
en het kan voor de politiek als voeding dienen bij een
standpuntbepaling. Simmer 2000 heeft bewezen dat mensen wel degelijk in
beweging komen wanneer er op een juiste manier aan hen wordt
geappelleerd.
Intensieve contacten met de dorpen stond in het Algemeen beleidsplan.
Nu blijkt dat de contacten ook andersom kunnen verlopen via
beleidsplannen uit de dorpen zelf. Het was voor u en voor ons een
verrassing. We zijn benieuwd wat het beleid van het college hierbij
wordt.

De daadkrachtige opstelling met betrekking tot een balie voor werk en
inkomen (CWI) in Burgum ondersteunen wij van harte. Als realisering
hiervan niet lukt, wat zijn dan de gevolgen voor de clusterbalie en de
ontwikkeling van uitbreiding van het gemeentehuis?
Wij vinden de uitwerking van de door GrienLinks voorgestelde werkwijze
voor een vast bedrag voor personen die recht hebben op  bijzondere
bijstand wel erg lang op zich wachten. Dat valt ons tegen van het
college.  Voortvarendheid en het ontwikkelen van een visie zou je
ten aanzien van de problematiek wel mogen verwachten.
Het mechanisch onkruidbeheer juichen wij toe. Wij begrijpen echter niet
dat het nog zo lang een experiment moet zijn. Overal in Nederland zijn
ervaringen opgedaan met diverse milieuvriendelijke middelen.
In sommige gemeenten ontstaat als nieuwe vrucht aan de boom het
ecologisch bermbeheer. Bloemen en planten die een plek krijgen in de
berm. Is dit wellicht ook een mogelijkheid voor onze gemeente?

Soorten Bomen
Zoals u wellicht weet is het bij vruchtbomen van groot belang dat bomen
van verschillende rassen bij elkaar staan. Binnenkort kunnen we een
nieuw asielzoekerscentrum openen in onze gemeente. Wij zijn trots dat
dit AZC gedragen wordt door de bevolking. Wel zien we een bedreiging
voor uitgeprocedeerde asielzoekers. Door strengere wetgeving worden
uitgeprocedeerde asielzoekers uit een AZC of woning gezet. Mensen die
vaak al jaren in Nederland zijn, waarvan de kinderen naar Nederlandse
scholen gaan, Nederlands spreken, Nederlandse vrienden hebben. Als
GrienLinks vinden we het van belang om in de Commissie Maatschappelijke
Zaken een gesprek met elkaar te voeren om te kijken welk beleid we
hierin hanteren. Zodat er geen rampenscenario moet worden ontwikkeld
als deze situatie zich bij ons voordoet.

Snoeien
Opeens verschijnt er een takje aan de boom dat je niet verwacht. Bij de
bespreking van de woonplannen in het kader van OKL staat bij de
prognose dat Tytsjerksteradiel 85% van de nieuwe woningen gaat bouwen
in de prijsklasse boven de 350.000 gulden. Op deze manier krijgen
starters en jongeren geen kans meer. Dat terwijl de burgemeester
meerdere malen heeft aangegeven dat we niet alleen voor de zogenaamde
gladde markt willen bouwen. Graag snoeien deze tak!

Dan nog aandacht voor verkeer en vervoer. Dit staat bijna haaks op het behoud van bomen.
Wij vinden het jammer dat we als gemeente een terughoudend beleid
voeren als het gaat om invoering van de 60 km zones buiten de bebouwde
kom. Zelfs bij het opknappen van wegen buiten de bebouwde kom laten we
de kans liggen om dit in een keer mee te nemen. We hopen dat het
college en ook de raad nadat invoering van de 30 km zones algemeen
aanvaard is ook de invoering van de 60 km-zones  tot hun beleid
willen maken.
Hier en daar in de gemeente, o.a. in Burgum (Oppendijk van Veenweg/
Kwekerstrjitte/ Hornstrasingel) en in Hurdegaryp
(Westeromwei/Easteromwei) zijn snelheidsremmende maatregelen getroffen.
Om zich prima, maar deze maatregel bestaat uit wegversmallingen waarbij
én het autoverkeer én het fietsverkeer door deze versmalling heen moet.
Dit levert gevaarlijke situaties op. Zeker als we bedenken dat bij de
genoemde voorbeelden zich scholen en sportvoorzieningen bevinden. Dus
veel verkeer voor -en naschooltijd, maar ook onder schooltijd in
verband met de sport-en zwemlessen. Veel beter zou zijn dat het
fietspad vrij komt te liggen van de autoweg.
De ontsluiting van noordoost Fryslân komt dichterbij. Allerlei studies
zien het daglicht. Wij hebben al vaker aangegeven: voor ons als
GrienLinks ligt de oplossing niet in meer asfalt maar in een
herbezinning op het autogebruik, de relatie wonen-werken en het
verbeteren van het openbaar vervoer en voorwaarden creëren  om het
fietsgebruik te stimuleren. Vandaar dat wij deze nieuwe tak aan het
beleid van het college niet  gesteund hebben. Wel is het frappant
te ontdekken dat een studie van de situatie in en rond Burgum heeft
aangegeven dat een tweebaans rondweg al genoeg is. Dit in tegenstelling
tot eerdere plannen waar men bijna tot Dokkum een vierbaansweg wil
aanleggen. Wij zullen de voorstellen van het college en de Mer-studie
nauwkeurig volgen! Trouwens een investering zo tussen de 17 en 25
miljoen betekent per huishouden gemiddeld een 2000 gulden. En dan
hebben  we het nog niet over de provinciale en rijksbijdrage waar
we zelf ook nog aan betalen.

Als GrienLinks zijn we blij met de toezegging van het college om naar
een gedifferentieerd tarief te kijken als het gaat om de OZB voor huur
en koopwoningen en bedrijven zodat huurders niet onevenredig zwaar
worden belast. Vooralsnog vinden we dat een extra verhoging van de OZB
bij een voortdurend voordelig perspectief niet op zijn plaats is.

Verdwenen Bomen
In ieder geval zijn er concreet twee bomen verdwenen in onze gemeente.
Een boom, de plataan uit Oentsjerk, welke het opnieuw mag proberen in
Almere. Het wil er bij GrienLinks niet in dat er in onze gemeente geen
plek zou zijn waar er kans van slagen zou zijn. Terwijl er geld genoeg
is.
Een andere boom die is verdwenen zonder dat deze ook maar een kans
heeft gehad om wortel te schieten is de geboorteboom van GrienLinks.
Bij de bespreking van de perspectiefnota bleek wethouder Van Wees heel
enthousiast te worden van de functie van deze boom in het kader van
milieueducatie maar ondanks zijn toezegging om met een voorstel te
komen is deze geboorteboom op de planningslijst van GUW verdwenen. Kunt
u ook antwoord geven hoe het nu werkelijk zit? Als rode draad door mijn
verhaal heb ik het beeld gebruikt van een boom. Het lijkt mij op zijn
plaats, ter stimulering van het college, hen te verrassen met een
kleine (kastanje) boom. Het zal u niet verbazen dat ik deze boom wil
overhandigen aan Domien van Wees, als geheugensteuntje voor de
geboorteboom en wellicht kan dit het college dienen bij de geboorte van
allerlei nieuwe beleidsvoorstellen.